JOS VAN DER LANS - WEBLOG / TWITTER

Via twitter (@josvanderlans, sinds oktober 2010) en onderstaand weblog (sinds augustus 2004) kunt u op hoogte blijven van artikelen en columns die ik schrijf, van gebeurtenissen waar ik bij ben geweest, van observaties die ik doe, van meningen die in mij opwellen, of van andere persoonlijke wetenswaardig-heden.

Het kan van alles wat zijn en het is ook sterk afhankelijk van hoe druk ik het heb.



.

Reacties worden enorm op prijs gesteld. Stuur een email naar: info©josvdlans.nl

weblog - juni 2020
Column www.socialevraagstukken:
Column Huurpeil, juni 2020 - Hoe coulant zijn woningcorporaties eigenlijk?


Maatwerk: dekmantel voor angstvalligheid?

De corona-crisis was net een weekje op streek toen de ernst ervan pas goed tot mij begon door te dringen. Collega-zzp’ers die in een klap al hun opdrachten kwijt waren, bevriende cultuurmakers die al hun inkomsten voor maanden zagen verdampen, vertrouwde eigenaren van horecavoorzieningen die met de handen in het haar zaten - het ene dramatische verhaal volgde het andere op. Geheel buiten hun schuld dreigden hier mensen in ernstige financiele problemen te raken. Daarvoor zou naast extra overheidssateun, ook solidariteit en coulantie getoond moeten worden van instellingen die met deze slachtoffers van de corona-crisis te maken kregen. Dit moesten we immers samen doen, niet alleen door afstand te houden, maar vooral ook door mededogen te tonen. Zo zou de crisis niet alleen het beste in mensen boven halen, maar ook het menselijk gezicht van instituties kunnen laten zien.

Daarom begon ik in de derde week van maart op de sociale media een spontane actie voor #huurverlof voor mensen die door de crisis in grote financiele problemen waren gekomen. Corporaties en particuliere verhuurders konden slachtoffers enorm helpen door hen voor een overzichtelijke tijd geen huur in rekening te brengen. Dat zou een slok op een borrel schelen, want voor veel mensen bestaat de huur uit zo’n veertig procent van het inkomen. Omdat verhuurders daardoor inkomsten derven, had ik bedacht dat zij dat verlies aan het einde van het jaar zouden mogen aftrekken van de afdracht van de verhuurdersheffing aan de minister van Financiën.

Vooral dat laatste vonden meerdere corporatiebestuurders een ‘aantrekkelijk idee’. Maar huurverlof…. dat woord werd angstvallig gemeden. Na een paar dagen meldde Aedes dat corporaties zich van hun meest welwillende kant zouden laten zien via ‘ruimhartige oplossingen voor huurders met financiële problemen via betalingsregelingen, schikkingen of andere creatieve oplossingen’. Daarvoor kwam het woord ‘individueel maatwerk’ in zwang: wie zich meldde kreeg een persoonlijk passende behandeling.

Geweldig, dacht ik. Hier tonen de corporaties zich van hun meest sociale kant. Maar toen ik in de loop van de maand april zo links en rechts eens ging rondvragen begon het woord ‘maatwerk’ toch steeds meer duistere trekjes te vertonen. Eigenlijk kwam de door woningcorporaties aangekondigde clementie vooral neer op het aanbieden van soepele betalingsregelingen. Alsof mensen die plots op droog zaad zaten straks na corona meer gaan verdienen om hun schuld af te betalen.

Nu begrijp ik best dat individuele corporaties hierover in hun communicatie voorzichtig zijn. Dat ze even willen kijken hoe de zaken zich ontwikkelen. Dat ze bang zijn dat het kwijtschelden van huur wellicht een ‘aanzuigende werking ‘ zal hebben. Maar daarmee maken ze zich ook volkomen oncontroleerbaar. Niemand weet of het met de mond beleden ‘maatwerk’ in de harde werkelijkheid niet een dekmantel is voor angstvalligheid; een indruk die nogal eens werd bevestigd omdat corporaties huurders die een beroep deden op hun solidariteit eigenlijk vooral doorverwezen naar de loketten van de overheid (waar de meesten zich natuurlijk al lang gemeld hadden).

Het had de sector gesierd als ze als collectief wel met aantallen, voorbeelden en verhalen was gekomen over de wijze waarop er een beroep op corporatiees werd gedaan en welke passende en crreatieve oplossingen daarvoor waren bedacht. Zeker had dat ook geholpen om meer legitimiteit te verschaffen aan de forse huurverhogingen, soms oplopend tot 6 procent, waarop zij hun huurders, midden in de ernstigste economische crisis sinds decennia, vanaf 1 juli als vanzelfsprekend confroteren, waarop een oorspelbare storm van verontwaardiging volgde. Ongetwijfeld had het geholpen als ze op dat moment hadden kunnen melden dat die verhoging ook nodig was om het inkomstenverlies van mensen die het slachtoffer zijn van de coronacrisis te compenseren. Dat het dus ook een beetje een solidariteitsverhoging was. Helaas, kans gemist.

De coronacrisis heeft bij veel mensen daadwerkelijk het beste boven gehaald. Het aanbod anderen te helpen was vrijwel in de hele samenleving groter dan het aantal mensen dat geholpen moest worden. Iedereen zette zijn beste sociale beentje voor. Nou ja, bijna iedereen, want van woningcorporaties weten we het niet. Misschien wel; misschien niet? Maar ze kunnen zichzelf natuurlijk nog altijd bewijzen. Door bijvoorbeeld na de zomer als hun loket van coronabetalingsregelingen gesloten wordt een generaal pardon toe te passen op alle schuldenaren. En de kosten daarvan alsnog af te trekken van de verhuurdersheffing die ze in december moeten overmaken. Best een aantrekkelijk idee, toch?

Deze column verscheen in juni in Huurpeil, nr. 2, 2020. Huurpeil is het kwartaalmagazine van de Woonbond.
Bespreking boekessay in:


Klik voor het hele verhaal op de afbeelding hierboven of hier.
Tweet over LSA-boekessay
Column www.socialevraagstukken:


Lees verder op de site van sociale vraagstukken of klik hier.
Vandaag bij LSA online verschenen! HET DOGMA AANBESTEDEN



Download de tekst hier of bestel (gratis) het boekje via deze link.
In Memoriam Wilfried Uitterhoeve (1944-2020)
Op 20 april j.l. overleed Wilfried Uitterhoeve in het ziekenhuis van Avignon aan de gevolgen van een infectie met het Covid 19-virus. Hij was decennialang één van de steunpilaren van uitgeverij SUN, een eminent historicus én een zeer geliefd en betrokken Vantilt-auteur. Wilfried wordt gemist om zijn eruditie, zijn (korte) bezoekjes aan de uitgeverij, zijn snelheid van begrip, zijn altijd waardevolle redactionele adviezen, en om de opmerkelijke discrepantie tussen zijn dikwijls zeer zakelijk aandoende mailtjes en zijn licht-ironische optreden en twinkelende oogopslag. En natuurlijk om zijn prachtige boeken. Een uitgebreid in memoriam vindt u op de website van uitgeverij Vantilt.

Doopceel gelicht in Nijmeegse Stadskrant (deel 1)



Klik op de afbeelding of hier voor de rest van het verhaal.
Nieuw: boekessay: HET DOGMA AANBESTEDEN
Volgende week verschijnt het boekessay over nut en noodzaak van het aanbesteden, geschreven tijdens de coronaquarantaine in opdracht van het Landelijk Samenverwerkingsverband Actieve bewoners (LSA). Je kunt de tekst downloaden via deze link. Of het boekwerk (90 pp., kleurrijke opmaak, gratis) bestellen bij het LSA.

[Flaptekst]
Eind jaren negentig vond in Amsterdam-West de eerste moderne aanbesteding van welzijnswerk plaats. De uitkomst was verrassend, zeker voor Amsterdammers: de winnaar kwam namelijk uit Rotterdam. Sindsdien is het aanbesteden in het sociale domein schering en inslag geworden. Het is een beproefd middel, zeggen de voorstanders, om vernieuwing te realiseren, om organisaties op scherp te zetten en om een goede prijs-kwaliteit te realiseren. Bovendien is het onvermijdelijk, zeggen de juristen, want het moet van Brussel.

Maar is dat wel zo? Heeft het aanbesteden, het aanjagen van concurrentie tussen welzijns- en zorgorganisaties, nu wel datgeen opgeleverd wat het heeft beloofd? Het Landelijk Samenwerkingsverband Actieve bewoners (LSA) vroeg publicist Jos van der Lans om de coronaquarantaine te gebruiken om eens grondig bij deze vraag stil te staan. Wat heeft een kwart eeuw aanbesteden eigenlijk gebracht? Wat hebben burgers, bewoners, gebruikers en cliënten er nu eigenlijk mee gewonnen? Is de dienstverlening er beter van geworden?

Van der Lans eindoordeel is kritisch. Het aanbesteden hoeft voor hem niet de prullenbak in, dat zou irreëel zijn. Maar het proces moet in het sociale domein wel op een heel andere leest geschroeid worden. Zodat het in plaats van georganiseerde discontinuïteit gaat bijdragen aan duurzame presentie.


[Ten geleide LSA]

De geschiedenis van een mislukking

Er was een tijd voor corona en er komt een tijd na corona. Met daartussen een periode waarin het virus ons aan huis kluisterde, met beperkte bewegingsvrijheid voor het lichaam. Maar die beperking gold niet voor de geest. Het menselijk brein had geen huisarrest. Integendeel, het kreeg alle tijd om na te denken in wat voor wereld we terecht waren gekomen en wat voor toekomst we tegemoet willen gaan.

Het Landelijk Samenwerkingsverband Actieve bewoners (LSA) vroeg publicist Jos van der Lans om deze tussentijd te gebruiken om te reflecteren over de vraag wat een kwart eeuw aanbesteden in het sociale domein nu eigenlijk heeft opgeleverd. (...)

Dit boekessay is daarvan het resultaat. Vna der Lans neemt ons mee in de tijd. Hij beschrijft waar de ideeën achter het aanbesteden vandaan kwamen, hoe het onder het juk van juristen uitgroeide tot een bestuurlijk dogma en waarom het ongenoegen erover hand over hand toenam.

En hij beschrijft hoe we ervan af kunnen komen.
In het postcoronatijdperk.
Kies een periode: juli 2020
juni 2020
mei 2020
april 2020
maart 2020
februari 2020
januari 2020
december 2019
november 2019
oktober 2019
september 2019
augustus 2019
juli 2019
juni 2019
mei 2019
april 2019
maart 2019
februari 2019
januari 2019
december 2018
november 2018
oktober 2018
september 2018
augustus 2018
juli 2018
juni 2018
mei 2018
april 2018
maart 2018
februari 2018
januari 2018
december 2017
november 2017
oktober 2017
september 2017
augustus 2017
juli 2017
juni 2017
mei 2017
april 2017
maart 2017
februari 2017
januari 2017
december 2016
november 2016
oktober 2016
september 2016
augustus 2016
juli 2016
juni 2016
mei 2016
april 2016
maart 2016
februari 2016
januari 2016
december 2015
november 2015
oktober 2015
september 2015
augustus 2015
juli 2015
juni 2015
mei 2015
april 2015
maart 2015
februari 2015
januari 2015
december 2014
november 2014
oktober 2014
september 2014
augustus 2014
juli 2014
juni 2014
mei 2014
april 2014
maart 2014
februari 2014
januari 2014
december 2013
november 2013
oktober 2013
september 2013
augustus 2013
juli 2013
juni 2013
mei 2013
april 2013
maart 2013
februari 2013
januari 2013
december 2012
november 2012
oktober 2012
september 2012
augustus 2012
juli 2012
juni 2012
mei 2012
april 2012
maart 2012
februari 2012
januari 2012
december 2011
november 2011
oktober 2011
september 2011
augustus 2011
juli 2011
juni 2011
mei 2011
april 2011
maart 2011
februari 2011
januari 2011
december 2010
november 2010
oktober 2010
september 2010
augustus 2010
juli 2010
juni 2010
mei 2010
april 2010
maart 2010
februari 2010
januari 2010
december 2009
november 2009
oktober 2009
september 2009
augustus 2009
juli 2009
juni 2009
mei 2009
april 2009
maart 2009
februari 2009
januari 2009
december 2008
november 2008
oktober 2008
september 2008
augustus 2008
juli 2008
juni 2008
mei 2008
april 2008
maart 2008
februari 2008
januari 2008
december 2007
november 2007
oktober 2007
september 2007
augustus 2007
juli 2007
juni 2007
mei 2007
april 2007
maart 2007
februari 2007
januari 2007
december 2006
november 2006
oktober 2006
september 2006
augustus 2006
juli 2006
juni 2006
mei 2006
april 2006
maart 2006
februari 2006
januari 2006
december 2005
november 2005
oktober 2005
september 2005
augustus 2005
juli 2005
juni 2005
mei 2005
april 2005
maart 2005
februari 2005
januari 2005
december 2004
november 2004
oktober 2004
september 2004
augustus 2004