JOS VAN DER LANS - WEBLOG / TWITTER

Via twitter (@josvanderlans, sinds oktober 2010) en onderstaand weblog (sinds augustus 2004) kunt u op hoogte blijven van artikelen en columns die ik schrijf, van gebeurtenissen waar ik bij ben geweest, van observaties die ik doe, van meningen die in mij opwellen, of van andere persoonlijke wetenswaardig-heden.

Het kan van alles wat zijn en het is ook sterk afhankelijk van hoe druk ik het heb.



.

Reacties worden enorm op prijs gesteld. Stuur een email naar: info©josvdlans.nl

weblog - maart 2019
Kortheidshalve 1
Leeshuis Tolhuistuin
Vijf jaar geleden organiseerden Hetty Vlug en ik een groot feest in de Tolhuistuin en riepen onze gasten op om overbodige beoeken mee te nemen en een Leeshuis te vullen. Dat werd een overweldigenjd succes, met meer dan duizend boeken was het Leeshuis gevuld en geopend. En het bestaat nog steeds, juist ook als plek waar mensen de Nederlandse taal eigen kunnen maken. Geweldig. Klik hier of op de afbeelding voor meer informatie.

In memoriam Huib Winkel (1952-2019)
Veel beelden van de bezetting op 31 mei 1974 van het terrein van de Heldringstichtingen te Zetten door de Belangenvereniging Minderjarigen (BM) en het Amsterdamse JAC zijn er niet. Maar op één daarvan staat Huib Winkel pontificaal in het midden. Hij kijkt onverschrokken, zo niet hondsbrutaal, in de richting van de naderende politiemannen. ‘Kom maar op’, lijkt hij te zeggen, ‘mij maak je niks.
Huib Winkel was op dat moment één van de boegbeelden van de BM, die in mei 1971 werd opgericht en waarvan hij vanaf het begin met Huig de Groot één van de gangmakers was. De BM nam het op voor de duizenden kinderen die doorgaans gedwongen en buiten hun wil in door het rijk gesubsidieerde kindertehuizen verbleven. Begin jaren zeventig waren er zo’n 170 van dergelijke tehuizen, waar jongeren werden weggestopt en gespeend waren van rechten. We weten nu, dankzij het werk van de commissie-Samsom en commissie-De Winter dat de regimes in deze tehuizen vaak meedogenloos waren en verzet van de jongeren met harde hand werd neergeslagen, maar begin jaren zeventig moest dat onrecht nog aan de kaak worden gesteld. En dat was wat de Belangenvereniging Minderjarigen deed. Met zwartboeken, bezettingen, zoals die in 1974 in Zetten, maar ze schrokken er niet voor terug om ook de kamer van de staatssecretaris te bezetten of het kantoor van de overkoepelende federatie van jeugdzorginstellingen.

Huib Winkel was daarbij altijd in de voorste linie te vinden. Hij was wat we tegenwoordig een ‘ervaringsdeskundige’ zouden noemen. Hij had het allemaal zelf aan den lijve ervaren. Net zoals zijn broer Fred was hij al op jonge leeftijd in aanraking gekomen met de kinderbescherming en aan een deprimerende rondreis langs steeds strengere jeugdzorginstellingen begonnen. Zijn opstandigheid werd beantwoord met sancties, als er ergens vertrouwen was opgebouwd werd het ruw afgebroken; elke interventie was erop gericht om hem klein te krijgen.Het effect was volkomen averechts.

Hij werd een van de frontmannen van de BM, ging voorop in acties in Zetten tegen het bewind van de psychiater Finkensieper, stond aan de wieg van vernieuwd jongerenwerk in Amsterdam en kwam nog een keer in actie met het Steunpunt Zetten toen Annie Bijnoord en een aantal slachtoffers eind jaren tachtig een slotoffensief tegen Finkensieper begonnen.

In de nacht van vrijdag 14 op zaterdag 15 maart is hij in de haven van Wijk bij Duurstede, waar hij zijn schip M.S. Dwaalgast lag aangemeerd, na een ongelukkige val te water geraakt. Zijn lichaam werd de volgende dag door de havenmeester gevonden.
Huib Winkel verdient het om herinnerd te worden, daarom schreef ik voor de Canon jeugdzorg een uitgebreid In memoriam. Hij verdient het om herinnerd te worden als voorvechter van de Belangenvereniging Minderjarigen, als breekijzer van een naargeestige jeugdzorg, maar bovenal als een ongekend warm mens die je geen groter plezier kon doen dan in zijn gezelschap van het leven te genieten.

Klik voor het uitgebreide In memoriam hier.

Masterclass Canon samenlevingsopbouw. Nog een paar plaatsen over.

Aardige recensie in Huurpeil

Column kwartaalmagazine Woonbond


Woningen tekort, woonruimte teveel

Er is in Nederland een ontstellend tekort aan woningen. Je kan geen krant meer openslaan of televisiejournaal aanzetten of het gaat erover. In koor roepen politici, corporatiebestuurders, projectontwikkelaars, hypotheekverstrekkers en makelaars, zeg maal alle hoofdrolspelers op de woningmarkt, dat er maar één oplossing is: bouwen, bouwen en nog eens bouwen. Het is, zeggen ze, een volumevraagstuk. Maar wanneer dit vraagstuk opgelost is, daarover doen de hoofdrolspelers er doorgaans het zwijgen toe.

Dat is welbeschouwd je reinste bedrog, want het antwoord is namelijk wel degelijk te geven en eigenlijk weten al die hoofdrolspelers dat ook. Die oplossing komt er namelijk nooit, althans zeker niet deze eeuw. Wie historische en demografische trends tot zich laat doordringen beseft dat dynamiek van de woningmarkt niet zozeer behoeften bevredigt, maar deze juist steeds verder aanjaagt. Ruim een eeuw geleden woonden er op een adres gemiddeld vier à vijf mensen, tegenwoordig in de populaire stedelijke gebieden is dat aantal al onder de twee gezakt. Dat uit zich ook in de woonruimte per persoon: die is nu gemiddeld zo’n 65 m2, waar Nederlanders honderd jaar geleden gemiddeld nog geen 10 m2 ter beschikking hadden. Honderd jaar geleden leefden er gemiddeld twee mensen per vertrek/kamer in een huis, nu is dat aantal gemiddeld een half, anders gezegd per persoon zijn gemiddeld twee kamers beschikbaar. Tellen we daar bij op dat de grote demografische trend is dat er steeds meer alleenstaande huishoudens komen – het duurt niet lang meer of de grens van 50% eenpersoonshuishoudens wordt in de grote steden overschreden – en je hoeft niet op de universiteit gezeten te hebben om te begrijpen dat daar simpelweg niet tegenop te bouwen valt. Zelfs als we alle plannen voor pakhuizen met eenpersoonsstudiootjes van nog geen 40 m2 vervijfvoudigen, is de behoefte aan woningen niet verzadigd. Sterker, de individualisering van huishoudens zal daardoor eerder naar een hogere versnelling gaan.

Als we dit weten, moeten we ons natuurlijk in alle ernst afvragen hoe zinvol het is om alle troeven op meer-meer-meer-woningen te zetten. Misschien moeten we het ook eens gaan hebben over de verdeling van de woonruimte. Want als we de behoefte van pakweg 50 m2 per individu durven los te zien van een woning met een voordeur, komt het plaatje er compleet anders uit te zien. Bedenk bovendien dat de vijf miljoen woningen die er in de twintigste eeuw zijn bijgekomen voor het overgrote deel gebouwd zijn voor klassieke gezinshuishouden. Ze zijn niet op maat gemaakt voor individuele huishoudens, daarvoor zijn ze eigenlijk onpraktisch en te groot. Als je het zo bekijkt dringt de conclusie zich op dat er eerder een overschot aan woonruimte is dan een tekort. Veel te veel woningen worden door te weinig mensen bewoond. Als dat zo is, moeten we toch op zijn minst gaan nadenken wat we zouden moeten doen om de beschikbare woonruimte beter en effectiever te verdelen. Daar zijn ook wel - zij het mondjesmaat - aanzetten toe. Zo kent Amsterdam het project ‘Onder de pannen’, waarbij daklozen op kamers kunnen wonen bij mensen met een te grote sociale huurwoning, zonder dat de woningcorporatie moeilijk doet of dat op de uitkering wordt gekort. Ook winnen de zogenaamde friends-contracten aan populariteit, waarmee een vrijesectorwoning door meerdere mensen met een eigen individueel huurcontract gedeeld wordt. Maar in de sociale huursector, en voor mensen met uitkeringen of toeslagen, is deze woningdeeloptie nagenoeg uitgesloten. Het systeem kent zoveel verboden dat mensen die hun woonruimte delen zwaar gestraft worden of een dief zijn van hun eigen (uitkerings)portemonnee.

Als we daar nu eens mee ophouden. Als we individuen die een woning gaan delen en een woning achterlaten nu eens een bonus geven die gelijk is aan alle voordeurdelerskortingen en belastingbeperkingen die hen in een zelfstandige woning gevangen houden. Als we premies zetten op voor elkaar (mantel) zorgen in een huis, in plaats van boetes. Als we u eens ophouden te veronderstellen, dat al die eenpersoonshuishoudens perse in hun uppie willen wonen. Zou er dan niet veel meer mogelijk zijn dan dat deprimerende mantra van bouwen, bouwen, bouwen, eenstemmig gezongen door partijen die er het grootste financiële gewin bij hebben en dus over alle andere oplossingen er simpelweg het zwijgen toe doen.

Deze column verscheen in februari in Huurpeil, nr. 1, 2019. Huurpeil is het kwartaalmagazine van de Woonbond.
Kies een periode: mei 2020
april 2020
maart 2020
februari 2020
januari 2020
december 2019
november 2019
oktober 2019
september 2019
augustus 2019
juli 2019
juni 2019
mei 2019
april 2019
maart 2019
februari 2019
januari 2019
december 2018
november 2018
oktober 2018
september 2018
augustus 2018
juli 2018
juni 2018
mei 2018
april 2018
maart 2018
februari 2018
januari 2018
december 2017
november 2017
oktober 2017
september 2017
augustus 2017
juli 2017
juni 2017
mei 2017
april 2017
maart 2017
februari 2017
januari 2017
december 2016
november 2016
oktober 2016
september 2016
augustus 2016
juli 2016
juni 2016
mei 2016
april 2016
maart 2016
februari 2016
januari 2016
december 2015
november 2015
oktober 2015
september 2015
augustus 2015
juli 2015
juni 2015
mei 2015
april 2015
maart 2015
februari 2015
januari 2015
december 2014
november 2014
oktober 2014
september 2014
augustus 2014
juli 2014
juni 2014
mei 2014
april 2014
maart 2014
februari 2014
januari 2014
december 2013
november 2013
oktober 2013
september 2013
augustus 2013
juli 2013
juni 2013
mei 2013
april 2013
maart 2013
februari 2013
januari 2013
december 2012
november 2012
oktober 2012
september 2012
augustus 2012
juli 2012
juni 2012
mei 2012
april 2012
maart 2012
februari 2012
januari 2012
december 2011
november 2011
oktober 2011
september 2011
augustus 2011
juli 2011
juni 2011
mei 2011
april 2011
maart 2011
februari 2011
januari 2011
december 2010
november 2010
oktober 2010
september 2010
augustus 2010
juli 2010
juni 2010
mei 2010
april 2010
maart 2010
februari 2010
januari 2010
december 2009
november 2009
oktober 2009
september 2009
augustus 2009
juli 2009
juni 2009
mei 2009
april 2009
maart 2009
februari 2009
januari 2009
december 2008
november 2008
oktober 2008
september 2008
augustus 2008
juli 2008
juni 2008
mei 2008
april 2008
maart 2008
februari 2008
januari 2008
december 2007
november 2007
oktober 2007
september 2007
augustus 2007
juli 2007
juni 2007
mei 2007
april 2007
maart 2007
februari 2007
januari 2007
december 2006
november 2006
oktober 2006
september 2006
augustus 2006
juli 2006
juni 2006
mei 2006
april 2006
maart 2006
februari 2006
januari 2006
december 2005
november 2005
oktober 2005
september 2005
augustus 2005
juli 2005
juni 2005
mei 2005
april 2005
maart 2005
februari 2005
januari 2005
december 2004
november 2004
oktober 2004
september 2004
augustus 2004